Greinir Nafnorð Lýsingarorð Tölur Fornöfn Forsetningar Sagnir Aukasetningar

lýsingarorð

sérstæð
(óbeygð)

hliðstæð
(beygð
)

stigbreyting

lýsingarorðs-nafnorð

Stigbreyting lýsingarorða
(og atviksorða)

(Graduierung der Adjektive)

regluleg stigbreyting einsatkvæðisorð óregluleg stigbreyting

Eins og í íslensku eru þrjú stig: Frumstig (Positiv), miðstig (Komparativ) og efsta stig (Superlativ).
Bæði hliðstæð og sérstæð lýsingarorð geta stigbreytst.

Miðstig: -er er bætt við frumstig: schön (fallegur) - schöner (fallegri)

Efsta stig:

Sérstæð lýsingarorð: am fyrir framan lýsingarorðið og endingunni -(e)sten er bætt við frumstigið: schön (fallegur) - am schönsten (fallegastur)

Hliðstæð lýsingarorð: -(e)st + fallbeygingarendingu lýsingarorðsins er bætt við frumstigið: schön (fallegur) - der schönste Tag (fallegasti dagurinn)

Regluleg stigbreyting:

frumstig miðstig efsta stig
hliðstætt sérstætt
schön
(fallegur)

schöner
(fallegri)

(der) schönste
((sá) fallegasti)
am schönsten
(fallegastur)
klein
(lítill)
kleiner
(minni)
(der) kleinste
((sá) minnsti
am kleinsten
(minnstur)
rot
(rauður)
roter
(rauðari)
(der) roteste
((sá) rauðasti

am rotesten
(rauðastur)

 

Flest einsatkvæðis orð sem hafa a, o eða u í stofni hljóðbreytast (fá tvípunkt) í miðstigi og efsta stigi:

frumstig miðstig efsta stig
    hliðstætt sérstætt
groß
(stór)

größer
(stærri)

(der) größste
((sá) stærsti)
am größsten
(stærstur)
alt
(gamall)
älter
(eldri)
(der) älteste
((sá) elsti)
am ältesten
(elstur)

 

#Óregluleg stigbreyting:

frumstig miðstig efsta stig
    hliðstætt sérstætt
gut
(góður)
besser
(betri)
(der) beste
((sá) besti
am besten
(bestur)
dunkel
(dökkur/dimmur)
dunkler
(dekkri)
(der) dunkelste
((sá) dekksti)
am dunkelsten
(dekkstur)
hoch
(hár)
höher
(hærri)
(der) höchste
((sá) hæsti)
am höchsten
(hæstur)
nah
(nálægur)
näher
(nálægari/nær)
(der) nächeste
((sá nálægasti/næsti)
am nächesten
(nálægastur)
teuer
(dýr)
teurer
(dýrari
(der) teuerste
((sá) dýrasti)
am teuersten
(dýrastur)

 

Óregluleg stigbreyting á atviksorðinu gern:

frumstig miðstig efsta stig
gern
(gjarnan)

lieber
(heldur)

am liebsten
(helst)

 

viel (mikið magn) og wenig (lítið magn):

frumstig miðstig efsta stig
    hliðstætt sérstætt
viel
(mikið magn)

mehr
(meira)

(das) meiste
((það) mesti)
am meistesten
(mest)
wenig
(lítið magn)
weniger
(minna)
(der) wenigste
((það) minnsta)
am wenigsten
(minnst)

 

viele (margir) og wenige (fáir):

frumstig miðstig efsta stig
    bara hliðstætt
viele
(margir)

mehr
(fleiri)

die meisten
(flestir)
wenig
(lítið magn)
weniger
(minna)
die wenigsten
(fæstir)
 

Gert í Menntaskólanum á Akureyri 2002
©Sigrún Aðalgeirsdóttir sigrun@ma.is
síðast uppfært 16.09.2003